Spirometriya: Nəfəsinizin Gücünü Ölçün
Bu bölmədə spirometriyanın mahiyyəti ilə tanış olacaqsınız. Spirometriya — ağciyərlərin funksional vəziyyətini qiymətləndirmək üçün ən əsas, ağrısız və təhlükəsiz diaqnostik metoddur. O, nə qədər hava udub-buraxa bildiyinizi və bunu nə qədər sürətlə etdiyinizi ölçür.
Sürətli və Rahat
Prosedur cəmi 10-15 dəqiqə çəkir və heç bir ağrı vermir.
Dəqiq Diaqnostika
Astma, KOAH (Xroniki Obstruktiv Ağciyər Xəstəliyi) və digər patologiyaları aşkar edir.
Profilaktik Nəzarət
Müalicənin effektivliyini və ağciyərlərin yaşla bağlı dəyişikliklərini izləyir.
Kimlərə Spirometriya Lazımdır?
Aşağıdakı bölmə göstərişlər və əlamətləri özündə cəmləyir. Əgər sizdə və ya yaxınlarınızda bu simptomlardan biri və ya bir neçəsi varsa, həkimə müraciət edib spirometriya testindən keçmək məsləhət görülür. Özünüzdə olan simptomları seçərək interaktiv yoxlama apara bilərsiniz.
Testə Necə Hazırlaşmalı?
Dəqiq nəticələr əldə etmək üçün düzgün hazırlıq vacibdir. Aşağıdakı interaktiv tablardan istifadə edərək testdən əvvəl edilməli və edilməməli olan qaydalarla tanış olun.
☕ Qida və İçeceklər
- ❌ Testdən 2 saat əvvəl ağır, doyumlu yeməklər yeməyin. Tam mədə diafraqmanın hərəkətini məhdudlaşdırır.
- ❌ Test günü spirtli içkilər qəbul etmək qəti qadağandır.
- ✅ Yüngül səhər yeməyi və ya su içmək icazəlidir.
🚭 Zərərli Vərdişlər və Geyim
- ❌ Testdən ən azı 4 saat (yaxşı olar ki, 24 saat) əvvəl siqaret, qəlyan və ya elektron siqaret çəkməyin.
- ❌ Testdən 30 dəqiqə əvvəl ağır fiziki idmanla məşğul olmayın.
- ✅ Rahat, sinəni və qarnı sıxmayan, sərbəst nəfəs almağa imkan verən paltarlar geyinin. Kəmər və ya qalstuku boşaltmaq tövsiyə olunur.
💊 Dərman Qəbulu
- ⚠️ Bronxgenişləndirici (inhalator) dərmanlar testin nəticəsini dəyişə bilər.
- ℹ️ Həkiminiz başqa cür məsləhət görməyibsə, qısamüddətli təsirli inhalatorları testdən 6 saat əvvəl, uzunmüddətli təsirli olanları isə 12-24 saat əvvəl dayandırın.
- ✅ Daimi qəbul etdiyiniz digər (məsələn, təzyiq və ya ürək) dərmanlarını adi qaydada içməyə davam edin.
Nəticələrin Oxunması (Spiroqram)
Spirometriya aparatı sizin nəfəs məlumatlarınızı Qrafik (Spiroqram) şəklində göstərir. Bu interaktiv qrafikdə Həcm (Litr) və Zaman (Saniyə) əyrisi təsvir olunub. Müxtəlif ağciyər vəziyyətlərinin qrafikdə necə göründüyünü anlamaq üçün aşağıdakı düymələrə tıklayın.
Vəziyyəti Seçin:
• FVC: Tam nəfəs aldıqdan sonra məcburi buraxılan ümumi hava (Litr).
• FEV1: Nəfəsvermənin ilk 1 saniyəsində buraxılan hava.
🛑 Mütləq Əks-göstərişlər
Aşağıdakı hallarda spirometriya testinin aparılması qadağandır, çünki prosedur zamanı yaranan güclü təzyiq xəstənin vəziyyətini ağırlaşdıra bilər: